تاریخ ایران از آغاز تا کنون

همه این دست آفریده های پرنقش و نگار ایرانی با تلاش و کوشش زنان و مردانی است که با شوریدگی نگاره ها و گرمی رنگ دل های پاک ممزوج شده است. تصویر به جا مانده بر روی تخته سنگهای دوره هخامنشی نشان میدهد که شباهتی بین لباس زنان و مردان پارسی وجود داشته است. ایرانی ها معمولا از سلاح هایی با وزن سنگین ، چیزی ما بین شمشیرهای عربی و اروپایی یا رومی را مورد استفاده قرار می داده اند ، اما باید اذعان داشت به بی سلیقگی اروپایی ها و آنگلو ساکسون ها نبوده اند.

غزنویان (۱۱۸۶-۹۷۷ میلادی) خود را در تاریخ ایران به عنوان غازیان یا جنگجویان مسلمان مطرح ساختند و سرزمینهایی همچون هندوستان را مورد تهاجم خویش قرار دادند. انسان های اولیه وقتی از پوست گوسفند و بوریا استفاده کردند و چون دیدند که زود از بین می رود به فکر افتادند تا چیز بهتری از آن بسازند و مورد مصرف قرار دهند. البته با آگاهی داشتن از اینکه فرش در طول زمان و بر اثر آب و هوا و دما و گذشت زمان و گرد و خاک فرسوده می شود و از بین می رود.

کوروش همچنین سازمان سیاسی امپراتوری خود را براساس الگوی آشوریان به وجود آورد گرچه تغییرات اساسی مثبتی در آن ایجاد کرد. پس از حملات شدید و خونین آشوریان به مناطق مادنشین، گروهی از بزرگان ماد گرد رهبری به نام دیاکو جمع شدند. معمولاً آشوریان این واحدها را در کنار هم در دو صف آرایش میدادند، صف اول از سپرداران و صف دوم از تیراندازان. بهترین دوره ای که در این کتاب معلومات تاریخی بیش از هر عصر دیگر وجود دارد، دوره ای است که از روزگار خسرو انوشیروان تا مرگ خسرو پرویز ادامه داشته است.

فصل اول کتاب با عنوان «شاهان مستبد: دولت و جامعه در دوره قاجار» شرایط روزگار در دوره قاجار را به تصویر کشیده است. در واقع همین دل و جان لطیف و دستهای بخشنده است که چهره افتخار ملت ما ایرانیاین را بر صفحه روزگار حک کرده است. از این رو مقارن پیدایش اسلام در این نواحی بعضی طوایف عرب وجود داشتند. موجهای مهاجران عرب روان شده، به سوی خراسان، به زودی مبدل به سیل شد و دیگر شمار ایشان محدود به گروه جنگاوران لازم برای اداره خراسان و ادامه جنگ در ماوراءالنهر نبود. کتابهای زیادی دربارهی تاریخ معاصر ایران منتشر شده است ولی در بسیاری از آنها غرضورزیهای حزبی و نبودن منابع کافی به وضوح به چشم میخورد.

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. کتاب تاریخ ایران مدرن آخرین اثر تالیف شده یرواند آبراهامیان است که در سال 2008 منتشر شد. هنری است که در خلوت با آدمی صحبت می کند و با آنها زندگی می کند. کشاورزان با خیشها، بذرکارهای چوبی و بیلهای سنگی زمین را شخم میزدند و جو میکاشتند؛ چوپانان و سگهای گله از رمههای گوسفند و بز مراقبت میکردند؛ نواحی دیگر از باغهایی تشکیل شده بود که دیوارهای گلی آنها را محصور کرده بود.

تاریخ ایران باستان را از آغاز تشکیل دولت ماد تا پایان حکومت ساسانیان و حمله اعراب به ایران می دانند. و در حسرت کوههای سرسبز میهن خود بود، از شاه درخواست کرد تا باغی شبیه سرزمین پارس برای او بسازد… مردم ایران که از تبعیض و اختلاف طبقاتی رضایت نداشتند ، با پذیرفتن اسلام در اشاعه و ترویج آن تلاش کردند .در طول تاریخ ایران با این وجود ، هرگز مخالفت خویش را با سلطه امویان و عباسیان بر خاک ایران پنهان نکردند و جنبش های استقلال طلبانه ای را به پا ساختند که منجر به تشکیل حکومت هایی چون طاهریان (۸۸۱-۸۲۶ م) و صفاریان (۹۰۳-۸۶۶ م) شد.

منظره این تفرج گاه ها که برروی قالی نشسته و نمایان است تا حدی برای مردم این مرز و بوم آشناست. علاوه بر این حدود ایران را تا کوههای هیمالیا در تبت رساند. هنری است در حد آدمی که همیشه یکپارچگی و همبستگی خود را حفظ کرده است. از قلب و جان و روح آدمی می گذرد و در بطن و سرشت او می نشیند و جای دل انگیزی باز می کند.

انعکاس این طرحها تا ژرفای جان آدمی خطور می کند. مثلا ما راجع به قالیبافی در زمان سلوکیان (۱۲۹-۳۱۲ قبل از میلاد) و راجع به قالیبافی در زمان پارتها (۱۷۰ قبل از میلاد تا ۲۲۶ بعد از میلاد) Ù سوابق و مدارکی در دست نداریم. چغازنبیل زیگورات در نزدیکی شهر باستانی شوش نمونه ای بزرگ از ساختمانی با سازههای عظیم با آجرهای ساده و لعابدار، طاقها، دکوراسیون و … در این زمان شهر شوش بسیار باشکوه و ثروتمند بود و زبان عیلامی یک از 3 زبانی بود که نوشته های سلطنتی ایران به آن زبان نوشته می شد.

پادشاه سلطان محمد پادشاهی ترسو و بی لیاقتی بود که در زمان او چنگیز خان به ایران حمله کرد . همچنین از تکیهگاه اصلی ارتش قدیمی آشور یعنی از واحد ارابهرانان استفاده کرد ولی چنان اصلاحاتی در آن انجام داد که آنها میتوانستند مهیبترین حمله را مستقیما به صفوف دشمن وارد آورند. ایرانیان که از تبعیض طبقاتی موجود در کشورشان ناراضی بودند اسلام را پذیرفتند و در اشاعه آن کوشیدند ولی با این حال هرگز در طول تاریخ ایران مخالفت خویش را با سلطه امویان و عباسیان بر خاک ایران پنهان نکردند و جنبشهای استقلال طلبانهای را به پا ساختند که تشکیل حکومتهایی چون طاهریان (۸۸۱-۸۲۶ میلادی) و صفاریان (۹۰۳-۸۶۶ میلادی) را میتوان از نتایج آنها برشمرد.

سلجوقیان (۱۱۹۴-۱۰۳۸میلادی) با پیروزی بر غزنویان حکومت خویش را تأسیس نمودند و سراسر ایران را تحت سیطره خویش درآوردند و به یاری وزرای بزرگ و دانشمند ایرانی قدرت خود را تثبیت نمودند ولی در نهایت توسط خوارزمشاهیان از میان رفتند. حکام آل بویه (۱۰۵۵-۹۴۵میلادی) پس از فتح شیراز و تأسیس حکومت خویش راهی بغداد شده آن را تصرف نمودند و مقام خلافت را به آلت دست خویش تبدیل نمودند و قدرت واقعی را در دستان خویش گرفتند. پس از تضعیف حکومت امویان ، ابومسلم خراسانی حکومت عباسیان را بنا کرده و بغداد را پایتخت آن انتخاب نمود .

پس از سلوکیان ، اشکانیان هم تمدن یونانی بودند که سلسه حکومت خود را آغاز کردند . شهرها یکی پس از دیگری به دست حملهکنندگان افتادند تا سرانجام به بزرگترین و مهمترین شهر آشور یعنی نینوا یورش بردند. قسمت عمده این بخش به نخستین حکومتی که در جهان پدید آمده، یعنی دولت هخامنشی اختصاص دارد. در این دوره که همراه با پیشرفت فرهنگ و تمدن بود می توان به جرات گفت که جهش بشریت و دوره جهش تاریخ ایران و جهان در دوران هخامنشی اتفاق افتاد.

زیرا مشخص ترین چیزی است که معرف فرهنگ و تمدن کهن ایران زمین است. اما این را هم می دانیم که همیشه و در همه ادوار مختلف ایرانیان ذوق و سلیقه قابل ستایشی را داشته اند که تنها این سه گزینه بلکه بسیاری از هنرهای دیگر معرف این سخن است. از این ایرانیان نخستین بار در زمان سلطنت شلمنصر سوم((۸۵۸ ـ ۸۲۴ ق. البته آن چیزی که همه ما ایرانیان به آن بالیده و آن را شناسنامه این سرزمین نازنین می دانیم چیزی جز قالی و فرش های ما نمی تواند باشد. قالی، میراث گرانقدری است که از دیرباز به جا مانده و در شناسنامه ملت ما، مهر تأیید خورده است.

می تواند به نوعی احساسات بافنده را در شرایط مختلف بیان دارد. قالی ایران Ù هرگاه از آن سخنی به میان می اید آن طبع لطیف بافنده را بیان می کند، زیرا ساخته و دست پرورده زحمتکش ترین و رنجکش ترین مردم ایران زمین اند. همه این دست بافته های خلق شده بیانگر مطلبی ارزشمند و والا می باشد و راه و رسم کهن و دیرینه را بیان می دارد. از طرفی دیگر می تواند بیانگر سنت و تمدن هر قومی باشد.

قالی هنری است زنده و گویا، که بیانگر دل و صفای روحانی بافنده را نشان می دهد. که از دل و جان و سرپنجه های بخشنده بافنده برگرفته و نشإت می گیرد. نه تنها قالی را باید دوست داشت بلکه باید بدان خو گرفت و چشم و دل و جان را باید به گرمای آن سپرد. که نه تنها یک هنر است بلکه سرمایه عظیم کشورمان نیز محسوب می شود. بسیاری از مردم آن دوران متاسفانه اعتقاد داشتند که آبی که شاه با آن دستهای خود را می شست شفادهنده بود و اگر تنها قطره ای به بیمار داده می شد او را درمان می کرد.

وزارت فرهنگ و آموزش عالی مرکز مردم شناسی ایران، تهران، ۱۳۵۸، اول. پس می توان گفت که هنر اصیل قالیبافی ایران با فرهنگ کهنسال این مرز و بوم پیوند ناگسستنی دارد. زیرا فرهنگ و تمدن ما ایرانیان با اینگونه طرحها و نقش ها عجین شده است. Ùالبته با روش آزمایش کربن ۱۴ به این نتیجه رسیدند. شمشیرهای ایرانی دارای تیغه ای دو لبه ، بلند یا متوسط و یا کوتاه ، با پهنای زیاد و تیغه ای یکنواخت و در مواردی با مقداری بسیار اندک کم شدن از پهنا در نوک یا ابتدای تیغه بودهاند ؛ دارای محافظ دسته صلیبی یا دایرهای (و یا اشکال بسیار زیبای دیگر بودهاند که به طور مشخصی هنر ایرانیها را در طراحی سلاح به نمایش میگذاشته) ، دسته ای بین یک تا چند کف دست بلندی و سیبک انتهای دسته بوده اند(گلوله یا حلقه تعادل که این سیبک نیز در طراحی آن هنر و زیبایی اعمال میشده است).

دیدگاهتان را بنویسید