شعر وادب در دوره غزنوي(کتاب تاریخ ایران اسلامی)

اشعار عارفانه مولانا به زبان فارسی بود و گاهاً استفاده از اصطلاحات و لغات عربی در اشعار او دیده میشد. اصولاً او شخصیتی دارد که عقل و عشق را با هم گرد آورده است، اما خرد دوربین را در پای عشق عنان گسیخته قربانی نمی کند، بلکه کرده های خویش را غالباً با ترازوی راست عقل می سنجد. اینگونه موارد نشان می دهد که نظامی بر خلاف نگرش متداول جامعة خود، با دید باز به شخصیت زن می نگریست و او را در برخی خصلتهای فردی مردپسند خلاصه نمی کرد؛ او زن را شایستة پذیرفتن مسئولیت در سطح کلان اجتماعی می دانست و نه تنها کمتر از مردان تلقی نمی کرد، بلکه جایگاهی برتر هم بدیشان می داد تا با نشان دادن شایستگی های خود، بطلان عقیدة عمومی را در خصوص شکنندگی و ناتوانی خود ثابت کنند.

البته این سفر علاوه بر رهاوردهای سیاسی، ازدواج خسرو با مریم دختر قیصر را نیز به دنبال دارد که نشان می دهد خسرو تا چه حد لیاقت بهره مندی از راهنمایی های شیرین را داشته است. آفرینش این مکان فلسفی و حیرت انگیز و استفاده ابزاری از آن درجهت خلق معانی تازه ، یکی از زیباترین پارادوکسهای معنایی و فلسفی درمحور ذهنیت شعر بیدل را نشان میدهد. اوّلاً این که شاعر در تصویرهای خویش به این واژه با کثرت استفاده سیمبولوزم (رمز) نهان در رقص و سماع طریقة مولویه به عشق آسمانی و شعور عرفانی و به اتّحاد با خدا اشارت دارد.

خسرو پیامبر اکرم(ص) را در خواب دید که او را به اسلام فرا می خواند، قاطعانه دعوت او را رد کرد و گفت تا زنده است، از آیین نیاکان دست بر نخواهد داشت. همیشه در ذهن داشته باشید زندگی را شاید بتوان به یک بازی تشبیه کرد که گاهی اوقات مراحل آن را با مهارت بالا طی میکنیم و برنده این بازی می شویم. اگر شیرین شاهزاده می بود، شاید این به رخ کشیدن ها جایی نداشت. حکایت مرغ افسانه و نشستنش بر سر انسان ها، شاید به بیانی دیگر، حکایت هما باشد، که اعتقاد داشته اند که سایه اش بر سر هر کس بیفتد، خوشبخت می شود.

در این مورد باز هم این احتمال را ـ هر چند اندك ـ كه حكم كلی نگرویدن به زن در منبع شاعر بوده باشد، نمیتوان نادیده گرفت. ملاحظه می شود که شیرین به وجدان ملامتگر شاه تبدیل شده بود که در اوج لحظه های غرور و بیخودی به پهلوی شاه می زد و او را ملزم به تأمل و اندیشه در کار جهان می کرد. یاد کرد صریح شاعر از همسر و محبوب خود در شعر کهن نادر است. نمی توان سخن از وفاداری زنان را بدون یاد لیلی به پایان برد.

لیلی نمی تواند با پدر و نظام قبیله بستیزد، از ترس بدنامی هم یارای گریز ندارد تا با یار بپیوندد، اما در درون خانة شوی، او را به خود راه نمی دهد. عشق او با مجنون، عشقی پاک و بی وصال است؛ عشقی فنا شده در نظام اجتماعی قرون وسطی. در این منزل ز رفتن باخبر باش . 6 – حکمرانی و سیاستمداری – در آثار حکمی و اخلاقی قدما نشانی از به رسمیت شناختن حضور زن در عرصة سیاست مدن وجود ندارد؛ نقش او در تدبیر منزل محدود می شود که آنهم با منفی نگری هایی همراه است. در آثار بیدل، افکار عرفانی با مضامین پیچیده، استعارات، و کنایات بههم آمیخته، و خیالپردازی و ابداع مضامین تازه با دقت و موشکافی زیادی همراه گردیدهاست.

در دوبیتی های باباطاهر به دفعات بسیار زیاد می توان با گویش محلی کلمات مواجه شد و به همین دلیل تلفظ کردن اشعار او برای برخی می تواند نامفهوم و سخت باشد، اما اکثر مردم همدان و لرستان به راحتی می توانند دوبیتی های او را بخوانند. اين تحول در مواجههاى كه شاعران با كلام خدا(قرآن مجيد)داشتندحاصل شد قرآن هيچ مشابهتى به كلام بشرى و شعر شاعران جاهلى نداشت.قرآن طى بيست و سه سال به حضرت نبى وحى شده بود. شیرین از نوادر قهرمانانی است که توانسته در عرصة عشق، نقش سیاسی هم ایفا کند. شعر درباره مرگ برادر یکی از احساسی ترین اشعاری می باشد که در ادبیات ما جایگاهی خاص دارد و توسط شاعران مشهوری سروده شده است.

در اولین کتاب (مرگ رنگ) از مجموعه هشت کتاب، به هیچ عنوان به رگه هایی از شعر غنایی و یا مضمونی با کلمات عاشقانه برنمی خوریم. اي بهتر از همه ی کلمات! برای این که بهتر بتوانید از این روش ها استفاده کنید، توصیه می کنم حتما مقاله زیر را مطالعه فرمایید. اسکندر او را به عدل و داد و دین توصیه می کند و می گوید حال که مادر هستی، با بندگان و زیر دستانت مهرمادری بورز و بندگی خدا به جای آر. البته باید توجه داشته باشید که شما در چه نقشی در حال سخنرانی هستید. در اواخر مجموعه سهراب چند بند شعر را اختصاص داده است به بیان تغزلی از یک اتفاق که بین واقعیت و فرا واقعیت در نوسان است.

تا چند وعده باشد؟ تا این که مادر فرنوش که مخالف ازدواج بهزاد و فرنوش میباشد از بهزاد میخواهد که به دیدن او بیاید. مثلن در قسمت یكم، فردوسی پس از شرح دسیسههای متعدد سوداوه با انتقادی نسبتن ملایم به خواننده خود گوشزد میكند كه «به آید ترا گر به زن نگروی»، كه قطعن نابكاری های متعدد سوداوه منشأ صدور چنین حكم كلی از سوی شاعر است، ولی به واقع فردوسی میخواهد بگوید كه نباید مردانی چون كیكاوس تسلیم بیچون و چرای دسیسههای نابكارانه ی زنانی چون سوداوه شوند. انصارینژاد در ادامه، بیان کرد: پس از مردانی شعرای دیگری از جمله خلیل ذکاوت قرار میگیرد که در دهه 70 فعالترین و موثرترین چهرهها به شمار میرود که مجموعه شعرهای خوب و متفاوتی از او منتشر شده است.

شعر زیر نیز از جمله شعرهای زیبا و دلنشین کودکانه برای دوازده امام می باشد. تا به حال شده بخواهید صمیمیترین دوست خود را با خواندن شعری خوشحال کنید یا برای دادن کارت پستال به دوست خود ندانید که داخل کارت چه چیزی بنویسید؟ به دیگر سخن، مردان خوش نمی دارند که زنان را در قلمرو اختصاصی خود راه دهند؛ بهر حال زنی گفته اند و مردی! لذا لیلی را به مردی می دهند که او نمی خواهد. در واقع به خاطر وفاداری، محرومیت مضاعف می کشد: هم از معشوق محروم می ماند و هم از زندگی زناشویی بهره نمی یابد؛ درد جانکاه را می پذیرد و در لحظة مرگ، راز با مادر می گشاید که مجنون آواره را بگو که لیلی با مهر تو مرد، در زیر خاک درد عشق تو دارد و همواره چشم براه توست.

نمی دانم چه هنگام از کدامین راه… چون تویی گویا چه گویم من تو را؟ او در شکار همرکاب شاه است و چون شاه گوش و سم گور را بهم می دوزد، از تحسین وی خودداری می کند. مادر وی در حقیقت نایب الحکومه می شود. اکنون با این زنان ستودة شعر نظامی، یک بار دیگر می توان یادآوری کرد که آنچه از فریبکاری، بی وفایی و خصائل منفی زنان در آثار نظامی آمده است، نه عقیدة شخصی وی، بلکه عقاید موجود اجتماع اوست که در شعر وی و از زبان شخصیتهای داستانی منعکس می شود. شیرین پس از ازدواج با خسرو و آنگاه که وی بر اوضاع کشور کاملاً مسلط شده بود، نیز دست از هدایت خسرو برنداشت.

دیدگاهتان را بنویسید