نگاهی به تاریخ نجوم در دوران تمدن اسلامی – خبرگزاری مهر

گالیله اثبات کرد که زمین دور خورشید میگردد؛ کوپرنیک نیز قبلا این نکته را مطرح کرده بود. دکتر رضا منصوری، استاد دانشگاه صنعتی شریف، در توسعه این فکر نقش اساسی داشت و آدمی است که میتواند برود و حرف بزند و من این چنین خصوصیتی ندارم. استیون هاوکینگ، دانشمندی که در صندلی چرخدار می نشیند و نه می تواند حرکت کنـد و نه سخن بگویـد، به عنـوان استاد لوکازین دانشگاه کمبریج ( مقامی کـه قبلاً بـه اسحـاق نیوتـن و بعدها به پی. نویسنده: آیزاک آسیموفناشر: انتشارات فاطمیدر کتاب نور خورشید درباره منشاء نور خورشید مواد موجود در خورشید و واکنشهای که سبب ایجاد نور خورشید می شود با زبانی ساده و گیرا سخن می گوید.آیزاک دانشمند آمریکایی در بیان شگفتیها علم برای کودکان و نوجوانان استاد است علم را به خوبی فهمیده است و تاریخ و پیشرفتهای آن را می داند .

تغییرات رنگ نور فلزی که د رحال گداخته شدن است نشان گر میران حرارت آن فلز است . ممکن است کسی بگوید اگر فلان دانشگاه را آزاد بگذاریم که هر کاری دلش میخواهد انجام دهد، سوءاستفادههای کلان اتفاق میافتد و شاید مثالهای فراوانی هم بیاورد که مثلاً در فلان دانشگاه غیرانتفاعی، پیام نور یا دانشگاه آزاد این اتفاق افتاده است. رقابت استارکاپ، نخستین رقابت جامع منجمان آماتور ایرانی است که اولین بار در شهریور ماه سال ۹۴ به همت مرکز نجوم آوااستار با همکاری انجمن نجوم ایران و سازمان جغرافیایی، به منظور کشف استعدادها و ایجاد حس رقابت بین منجمان آماتور در جهت افزایش سطح دانش و و مهارت های نجومی و رصدی برگزار گردید.با توجه به اسقبال خوب منجمان ایرانی از این رقابت، پس از سال ۹۴ به طور منظم در شهریور هر سال برگزار میگردد.

حضور موفق دانش آموزان ایرانی در عرصه رقابت های جهانی و همچنین تجربه خوشایند میزبانی المپیاد جهانی فیزیک ۲۰۰۷ در اصفهان، موجب گردید تا در رای گیری هیأت داوران در تایلند، میزبانی سومین المپیاد جهانی و اختر فیزیک ۲۰۰۹ به ایران واگذار شود. کمیته ملی توسعه نجوم به مسئولیت دکتر شهرام عباسی، ساماندهی فعالیت های آماتوری کشور را در قالب استاندارد های جهانی مشخص شده از سوی International Astronomical Union (IAU) را برعهده داشته و شاخه آماتوری انجمن نجوم ایران در قالب زیرگروهی از کمیته ملی توسعه به مسئولیت دکتر میرترابی، بدلیل تعامل بیشتر ایشان با جامعه نجوم آماتوری ایران، به فعالیت خود ادامه می دهد تا سازمان یافته تر از قبل و با رویکردی ملی به تمامی منجمان آماتور سراسر کشور خدمت رسانی کند.

علم نجوم در ایران مانند دیگر نقاط جهان سابقه طولانی دارد. هدف و رسالت انجمن نجوم ایران رسیدگی به فعالیت های آماتوری و حرفه ای نجوم ایران می باشد و از آنجاکه فعالیت های آماتوری بخش مهمی از فعالیت های نجومی کشور را در بر می گیرد، انجمن نگاهی خاص به این فعالیت ها داشته و بدین منظور کمیته توسعه نجوم با رویکردی ملی و بین الملل زیر نظر انجمن نجوم ایران شکل گرفت. تاکید نویسنده بیشتر بر جنبههای نظری این علم بوده است، اما هرجا که فایدهای متصور بود، به جنبههای مشاهدهای موضوع نیز اشاره شده است.11- 186 پرسش و پاسخ نجومی نویسنده : آین نیکلسونناشر : به نشر (انتشارات آستان قدس رضوی)کتاب “186 پرسش و پاسخ نجومی” ترجمهی یکی از منابعی است که سعی دارد به صورت موجز به سوالات اساسی نجومی پاسخ دهد.کتاب به زبان ساده و با هدف مطالعهی عموم نگاشته شده است.

بنیان مفاهیم بنابر تجارب روزمره و در صورت لزوم با كمك اندكی اطلاعات ریاضی صورت گرفته است. بایستی برای اطلاعات در مورد شرایط تحصیل رایگان رشته ستاره شناسی یا نجوم تحقیقات بیشتری در رابطه با کشور مورد نظر خود انجام دهید. نویسنده : دانکن بروورناشر : موسسه نشر و تحقیقات ذکر (کتابهای قاصدک)این کتاب اطلاعات جالبی را در مورد سیاره مریخ برای رده سنی کودکان و نوجوانان در اختیار قرار می دهد.مریخ سیاره گریزان کتابی است که علاوه بر یک دوره تاریخی، اطلاعات جالبی را در خصوص مریخ دراختیارتان قرار می دهد.

آشنایی با ریاضیات پایه و مفاهیم اصلی فیزیک برای مطالعه این کتاب لازم است.این کتاب تشریح فشرده مبانی فیزیکی دانش اخترشناسی، در یک سطح متوسط بوده است. منظور از این سطح متوسط، سالهای آخر دوره کارشناسی است. این دوایر ، دایره صغیره Small Circle هستند که فصل مشترک سطح کره ، با صفحه ای که ازجایی غیر مرکز کره میباشند. گازهای تشکیل دهنده ستارگان بسیار غلیظ تر از گازهای سطح زمین بوده و به علت فشار زیاد درونی ، دارای چگالی زیادی هستند. این مثلث از سه زاویه تشکیل می شود که معمولا با حروف بزرگ انگلیسی نمایش داده می شوند, مثلا می گوییم زوایای : A و B و C و دارای سه ضلع است که هرکدام کمانهایی از دوایر عظیمه هستند که معمولا با حروف کوچک انگلیسی نمایش داده می شوند, مثلا: کمانهای a و b و c .مثلث کروی دارای خواصی متفاوت با مثلث مسطح است.

این کتاب یکی از منابع المپیاد نجوم است.این كتاب در سه جلد تهیه شده است. در این جلد بیشتر به ویژگیهای كلی ستارگان مانند روشنایی، رنگ، جرم و شعاع آنها پرداخته میشود. مردمان مصر و بین النهرین در دوران باستان به دلایل مختلفی به این دانش روی آوردند. کراپناشر : انتشارات نوید شیرازکتابی میانشناختی بین ستارهشناسی و باستانشناسی. ناشر : انتشارات فاطمیاز سری کتابهای پیشگامان علم، کتاب نیکولاوس کوپرنیک، پدر اخترشناسی مدرن، نوشته اسکات اینگرم و با ترجمه محمدرضا افضلی است.کوپرنیک را معمولا نخستین کسی میدانند که گردش سیارهها به دور خورشید را مطرح کرد. ناشر : انتشارات فاطمیاز سری کتابهای پیشگامان علم، کتاب گالیلو گالیله، مخترع، اخترشناس و عصیانگر، نوشته مایکل وایت و با ترجمه محمدرضا افضلی است.گالیلو گالیله یکی از بزرگترین پیشگامان علم در جهان بود.

حضار ايستاده از دکتر طريان که به علت کهولت سن با ويلچير به سالن آورده شده بود استقبال کردند. کره ای فرضی به مرکزیت سیاره زمین و شعاع بی نهایت است که ستاره ها ، سیارات و دیگر اجرام به صورت نقطه های نورانی روی آن دیده میشود. سحابی تاریک : هیچ نوری ندارد و به صورت یک فضای سیاه دیده میشود. براین اساس ستاره های قرمز و نارنجی رنگی که در آسمان شب دیده میشوند سردترین ستاره ها ( رده MوK) و ستاره های آبی و بنفش ، سوزان ترین ستاره ها ( رده های BوO) هستند . فارغ التحصیلان رشته اخترشناسی یا نجوم معمولا کار خود را در سازمان های مربوط به حوزه های ستاره شناسی ، سیاره شناسی، فضانوردی، تحقیقات ماهواره ای و رصد خانه ها با انجام تحقیقات کوتاه مدت آغاز می کنند.

بسیار از اندازه گیری های نجومی روی این کره فرضی انجام می شود. در دوران تمدن اسلامی نیز این علم اهمیت ویژه ای داشت، علاوه بر کاربردهای علم نجوم در تقویم و احکام نجوم برای تعیین موقعیت قبله و تعیین اوقات نماز از این علم استفاده می شد. دانشجویان سالهای ابتدایی رشته های فیزیک، دانش اموزان علاقه مند به شرکت در المپیاد نجوم، و علاقه مندان به اخترفیزیک با پایه ریاضی و فیزیک در سطح سالهای آخر دبیرستان می توانند از این کتاب به عنوان یک مرجع مناسب استفاده کنند.

این کتاب برای علاقمندان به تاریخ نجوم بسیار گرانبهاست. در اين مراسم بزرگداشت تعدادي چند از اساتيد به ايراد سخنراني پرداخته و و برنامه هاي هنري توسط هنرمندان ارمني اجرا شد. در اين مراسم اسقف بابکن چاريان خليفه ارامنه اصفهان، گريگور آراکليان سفير جمهوري ارمنستان در جمهوري اسلامي ايران و اعضاي سفارت ارمنستان، خانم شهرتاش مدير امور اجتماعي مرکز امور زنان و خانواده رياست جمهوري اسلامي ايران، نمايندگان ارامنه در مجلس شوراي اسلامي، دکتر حسن غفوري فرد عضو هيئت رئيسه مجلس شوراي اسلامي، رياست مجمع نمايندگان خليفه گري ارامنه تهران، اساتيد دانشگاه، ميهمانان دولتي، نمايندگان سه خليفه گري ارامنه ايران، نمايندگان موسسه “آليک” حضور داشتند.

در اين مراسم پيام اسقف اعظم سيبوه سرکيسيان خليفه ارامنه تهران قرائت شد و ديگر حضار از جمله اسقف بابگن چاريان خليفه ارامنه اصفهان، گريگور آراکليان سفير ارمنستان در ايران ، خانم شهرتاش مدير امور اجتماعي مرکز امور زنان و خانواده رياست جمهوري اسلامي ايران، دکتر حسن غفوري فرد عضو هيئت رئيسه مجلس شوراي اسلامي، مهندس گورگ وارطان نماينده ارامنه تهران و شمال در مجلس شوراي اسلامي، دکتر سيد حجت الله حسيني عضو هيئت رئيسه و مشاور عالي رتبه انجمن نجوم ايران و دکتر منيژه رهبر از اساتيد دانشگاه تهران به ايراد سخن پرداختند. مراسم بزرگداشت با نواي سرود جمهوري اسلامي ايران و دعاي کليسايي آغاز شد.

گريگور آراکليان سفير ارمنستان در جمهوري اسلامي ايران. دکتر آلينوش طريان ستاره درخشان عرصه نجوم ايران، اولين زن فيزيکدان در ايران و دارنده عنوان مادر ستاره نجوم ايران نود ساله شد. مراسم بزرگداشت دکتر آلينوش طريان مادر نجوم ايران به ابتکار انجمن خيريه بانوان ارمني و موسسه تحقيق و ترجمه “هور” برگزار گرديد. درضمن برگزار کنندگان تلاش میکنند سوالات نو با ایدههای جدید مطرح کنند و از این طریق میزان جذب دانشآموزان بااستعداد و خلاق را بالاتر ببرند. به همين مناسبت و با همت انجمن خيريه بانوان ارمني تهران و موسسه تحقيق و ترجمه “هور” روز گذشته مراسم بزرگداشت نودمين زادروز دکتر آلينوش طريان در محل ورزشگاه “آرارات” تهران برگزار گرديد.

مسلمانان نخست با سنت نجومی ایرانی آشنا شدند و اندکی بعد با مطالعۀ آثار نجوم هندی از این سنت نجومی نیز بهره گرفتند، اما تأثیر سنت یونانی به مراتب بیش از دو سنت دیگر بود. این موضوعات توسط بشر به عنوان دانش نجوم و اخترشناسی شناخته شده است. فرمود: ای دهقان میدانی که امروز پادشاهی چین از خاندانی به خاندانی دیگر منتقل شد و برج ماجین وارو شد و خانههایی در زنج سوخت و چاه سراندیب جوشید و دژ اندلس ویران شد و مورچه شیح به هیجان آمد و مراق هندی گریزان شد و پیشوای یهود در ایله مفقود شد و سردار روم در رومیه نابود شد و راعب عموریه کور شد و کنگرههای قسطنطنیه فرو ریخت؟

به طور کلی نجوم دردوره اسلامی بر پایۀ سه سنت نجومی ایرانی ، هندی و یونانی بنا شده بود. علم هیئت در اوایل تمدن اسلامی چندان مورد توجه نبود و تأثیرگذارترین آثار هیئت دوران اسلامی در قرن هفتم هجری توسط خواجه نصیرالدین طوسی، مؤیدالدین عرضی و قطب الدین شیرازی نوشته شده است. فراموش نکنید اپلیکیشن کتابراه آثار خود را به سه صورت کتاب نجوم pdf، کتاب صوتی نجوم و کتاب الکترونیکی نجوم منتشر میکند.

همانطور که درج شد پیدایش سال از آثار حرکت انتقالی زمین است. این کتاب توسط دو تن از نویسندگان معروف در زمینه های ستاره شناسی حرفه ای نوشته شده و بوسیله زنده یاد دکتر تقی عدالتی و دکتر جمشید قنبری ترجمه شده است. نویسندگان : زیلیک و اسمیتانتشارات: دانشگاه امام رضااز کتابهای مرجع در زمینه اختر فیزیک و نجوم حرفه ای. سالی که به عنوان فرصت مطالعاتی به دانشگاه “پنسیلوانیا” رفته بودم، دانشگاه مشهد درحال توسعه بود و برای ریاست دانشکده علوم (دانشگاه مشهد) به من پیشنهاد شد. مولف :رابرت تی. دیكسوناین كتاب در بیش از دویست كالج و دانشگاه ایالات متحده امریكا و سایر كشورها تدریس میشود.

دیدگاهتان را بنویسید